Tự học thiết kế kiến trúc hoàn toàn có thể mang lại kết quả tốt nếu người học đi đúng lộ trình, học đúng giáo trình và hiểu rõ mình cần nắm những kiến thức nào trước khi bắt tay vào thực hành thiết kế nhà ở. Thay vì học lan man từ phần mềm đến bản vẽ mà không có định hướng, người học nên tiếp cận theo từng bước rõ ràng để hiểu bản chất nghề, biết cách tự học thiết kế nhà hiệu quả và tránh mất thời gian ở những nội dung quá khó khi chưa có nền tảng.
1. Cách tự học thiết kế kiến trúc tại nhà hiệu quả, nên bắt đầu từ đâu?
Bạn muốn trở thành 1 kiến trúc sư giỏi với khả năng thiết kế kiến trúc nhà ở dân dụng như: Thiết kế nhà phố, thiết kế nhà 3D, thiết kế nhà cao tầng, biệt thự… mà không biết nên bắt đầu từ đâu? Hãy tự xác định với bản thân rằng việc tự học để có thể vẽ kiến trúc và tự mình thiết kế nhà dân từ A – Z là vô cùng khó.
Nhưng chỉ cần bạn có thể xác định được bước đi đầu tiên, thì việc tự học sẽ không còn khó đến thế. Không phải ai cũng có cơ hội theo học vẽ kiến trúc ở trường lớp hay có người hướng dẫn. Nhưng đừng lo nhé, Bạn hoàn toàn có thể tự mình vẽ kiến trúc đơn giản bằng việc tham khảo các bước dưới đây.
Hãy tham khảo ngay trước khi bạn bắt đầu niềm đam mê thiết kế kiến trúc nhà ở của mình: Có nên học kiến trúc?

Dự án thiết kế kiến trúc do học viên AWE thực hiện
2. 3 bước tự học thiết kế kiến trúc hiệu quả theo lộ trình phù hợp
Muốn tự học thiết kế kiến trúc hiệu quả, người học không nên chỉ tập trung vào phần mềm mà cần đi theo một lộ trình có thứ tự, từ hiểu nghề, xác định đúng nội dung cần học, chọn tài liệu phù hợp cho đến thực hành từng bước trên các bài tập cụ thể. Dưới đây là 3 bước quan trọng giúp người đọc tự học thiết kế nhà bài bản hơn tại nhà, đồng thời hạn chế cảm giác học mãi mà không ghép được kiến thức thành một quy trình hoàn chỉnh.
2.1 Bước 1: Xác định rõ tự học thiết kế kiến trúc cần học những gì trước
Nếu bạn không xác định được khi làm thiết kế kiến trúc cần những gì thì bạn sẽ không thể xác định được mình nên bắt đầu tự học thiết kế nhà ra làm sao. Điều này sẽ dẫn đến đến việc bạn sẽ học sai ngay từ lúc bắt đầu, và cảm thấy không có tác dụng gì, chỉ tốn thời gian mà thôi.
Chỉ cần bạn có thể biết được các kiến trúc sư làm thế nào để tạo ra 1 bản thiết kế nhà đơn giản, thì bạn sẽ rất dễ dàng biết mình nên học cái gì đầu tiên đó.
| Để hiểu rõ hơn về ngành thiết kế cũng như việc nên bắt đầu từ đâu, hãy tham khảo từ đây: |
2.2 Bước 2: Tự học thiết kế kiến trúc qua video, giáo trình và bài tập nền tảng
Bắt đầu các bước thiết kế xây dựng từ những Phần Mềm Thiết Kế Nhà Đơn Giản, bạn hoàn toàn có thể tự mình vẽ diễn họa kiến trúc (Diễn họa kiến trúc khác với thiết kế kiến trúc). Đây là 2 môn học cơ sở để bạn có thể bắt đầu nắm được cách thiết kế nhà như thế nào.
– Nguyên lý kiến trúc với nhiều tài liệu online
– Thực hành tự thiết kế kiến trúc

Tự học thiết kế kiến trúc qua video, giáo trình và bài tập
Hai môn học này bạn có thể học bằng video cũng như các tài liệu, giáo trình online. Nhưng để có thể nắm 100% về quy trình thiết kế nhà ở thì còn rất nhiều môn học khác cần chú ý. Học Kiến Trúc Online không phải môn học nào cũng có thể tự học.
VD: Môn cấu tạo kiến trúc ngay cả khi có giáo trình thì cũng không đủ để bạn có thể làm được việc. Các giáo trình hiện nay chủ yếu là các nguyên lý thiết kế chung chung mà không có số liệu cụ thể. Các công trình dù chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn đến những hậu quả về an toàn, chi phí… Do đó bạn có thể tự học nhưng để làm được thì không thể. Việc tự học mười mấy môn học gần như là chỉ làm bạn tốn thời gian mà không có hiệu quả nào hết.
Tham khảo ngay: Cách tự học họa viên kiến trúc tại nhà học online hiệu quả
2.3 Bước 3: Hoàn thiện nền tảng và chuyển sang học chuyên sâu đúng lúc
Việc tự học vẽ kiến trúc nhà chỉ có thể dừng lại ở việc nắm bắt được quy trình thiết kế nhà ở, các bước thiết kế xây dựng hay tự mình lên bản thiết kế nhà đơn giản, còn bạn muốn Học Làm Kiến Trúc Sư làm việc thiết kế kiến trúc độc lập như một kiến trúc sư thì ở bước 3 này, điều bạn cần làm chính là tham gia một khóa học chuyên nghiệp. Thực tế, việc tự học sẽ giúp bạn có kiến thức vẽ kiến trúc cơ bản và làm được một phần việc nhỏ nào đó thôi, còn để làm thiết kế chuyên nghiệp thì là điều không thể.
Khi chuyển sang học có người hướng dẫn, hãy chọn chương trình mà bạn phải tự làm ra đồ án và bảo vệ trước giáo viên, không chỉ học lệnh phần mềm: đồ án là chỗ lỗi bố cục, công năng, cấu tạo lộ ra và được chữa. Ở khóa học thiết kế kiến trúc 10 tháng buổi tối của AWE, học viên làm Đồ án 1 vẽ tay nhà lô phố, biệt thự; Đồ án 2 nhà lô phố hoặc biệt thự thể hiện bằng phần mềm; một dự án thực tế tại trường ở phần thực tập ứng dụng; và đồ án tốt nghiệp nhà ở lô phố, biệt thự. Đồ án nào cũng phải thuyết trình và bảo vệ trước ban chuyên môn hoặc hội đồng.
3. Đang làm kỹ thuật xây dựng, muốn chuyển sang thiết kế kiến trúc thì học thế nào?
Nhiều người tìm cách tự học thiết kế nhà khi đã đi làm trong ngành xây dựng: kỹ thuật hiện trường, giám sát, chỉ huy thi công, dự toán, triển khai bản vẽ. Bạn có lợi thế mà người mới hoàn toàn chưa có, nhưng cũng có những phần phải học từ đầu. Biết rõ hai phần này thì tự học đỡ lan man và chọn khóa học cũng đúng hơn.
3.1 Người làm kỹ thuật đã có gì và còn thiếu gì?
| Thường đã quen từ công việc | Thường còn thiếu khi chuyển sang thiết kế |
|---|---|
| Đọc bản vẽ kiến trúc, kết cấu, điện nước | Tư duy không gian và hình khối: vì sao căn nhà có hình dáng đó, mặt bằng được tổ chức ra sao |
| Cấu tạo nền móng, tường, mái, trần và vật liệu ngoài thực tế | Bố cục tạo hình, tỷ lệ, ánh sáng, màu sắc trong kiến trúc |
| Biết chi tiết nào thi công được, chi tiết nào hay phát sinh lỗi | Phác thảo ý tưởng bằng tay để trao đổi nhanh với chủ nhà |
| Đo đạc hiện trạng, đọc kích thước ngoài công trường | Dựng 3D, render để chủ nhà hình dung căn nhà trước khi xây |
| Phối hợp với thợ và chủ nhà trong lúc thi công | Trình bày và bảo vệ một phương án thiết kế trước người khác |
Cột bên trái là lợi thế khi học các môn kỹ thuật như cấu tạo, vật liệu, điện nước, lập hồ sơ. Cột bên phải là phần kinh nghiệm công trường không tự bù được, cần luyện bằng bài tập và có người chữa.
3.2 Tự học buổi tối: bắt đầu từ chính công trình bạn đang làm
- Vẽ lại mặt bằng một căn nhà bạn đang thi công. Khi vẽ, tự hỏi vì sao cầu thang, vệ sinh, giếng trời được đặt ở đó, đường đi từ cửa chính vào bếp dài bao nhiêu; rồi thử vẽ một phương án khác trên cùng khu đất. Đây là bài tập tổ chức mặt bằng, khác với việc đọc bản vẽ để thi công.
- Phác phối cảnh bằng tay. Từ ảnh chụp mặt tiền ở công trường, tập vẽ phối cảnh một điểm tụ rồi hai điểm tụ, mỗi ngày một bản nhỏ. Mục tiêu là vẽ đủ nhanh để phác ý tưởng ngay trước mặt chủ nhà, chưa cần đẹp.
- Luyện AutoCAD cho đúng quy cách bản vẽ. Nếu bạn quen đọc bản vẽ mà ít khi tự vẽ, hãy làm theo bộ bài tập AutoCAD 2D theo mức: thiết lập layer, vẽ mặt bằng căn hộ theo lưới trục, ghi kích thước và in theo tỉ lệ.
- Dựng khối bằng SketchUp. Từ mặt bằng vừa vẽ, dựng khối ngôi nhà, thử đổi chiều cao tầng, độ vươn ban công, kiểu mái để thấy hình khối thay đổi ra sao.
Làm được bốn việc trên, bạn sẽ biết mình thích phần nào của nghề thiết kế và nên học tiếp theo hướng nào. Phần khó tự học nhất vẫn là chữa phương án: không có ai chỉ ra mặt bằng của bạn sai ở đâu thì rất dễ luyện mãi một lỗi.
3.3 Học bài bản buổi tối: lộ trình Kiến trúc 10 tháng
Nếu bạn đang làm ca ngày, khóa học thiết kế kiến trúc 10 tháng buổi tối của AWE học Thứ 2-4-6 hoặc Thứ 3-5-7, ca 18h30–21h15. Chương trình có 121 buổi, học theo dự án, 80% thực hành, chia 3 kỳ:
- Kỳ I – nền tảng thiết kế và vẽ tay: bố cục tạo hình (5 buổi), nguyên lý thiết kế (4 buổi), tư duy thiết kế kiến trúc (4 buổi), cấu tạo kiến trúc nhà ở (6 buổi), vẽ tay phối cảnh 1 và 2 điểm tụ, phác thảo nhà phố và biệt thự (4 buổi), rồi Đồ án 1 vẽ tay nhà lô phố, biệt thự (4 buổi).
- Kỳ II – phần mềm, kỹ thuật và hồ sơ: AI trong thiết kế (6 buổi), AutoCAD (8 buổi), SketchUp (14 buổi), V-Ray (8 buổi), vật liệu xây dựng (2 buổi), thiết kế điện nước nhà dân dụng (6 buổi), lập hồ sơ thiết kế kiến trúc (12 buổi), Đồ án 2 nhà lô phố hoặc biệt thự (8 buổi), thi công tiểu cảnh sân vườn (4 buổi).
- Kỳ III – thực tập và tốt nghiệp: thực tập ứng dụng với một dự án thực tế tại trường (12 buổi), bảo vệ trước ban chuyên môn từ 2 giáo viên trở lên; đồ án tốt nghiệp nhà ở lô phố và biệt thự (12 buổi, thêm 1 buổi bảo vệ trước hội đồng); sau đó là 2 tháng thực tập tại doanh nghiệp.
Với người làm kỹ thuật, các môn cấu tạo, vật liệu, điện nước và lập hồ sơ là chỗ kinh nghiệm công trường có ích nhất. Phần cần dồn sức là Kỳ I và các môn dựng hình, diễn họa ở Kỳ II, vì đó chính là cột “còn thiếu” ở mục 3.1.
Tốt nghiệp khóa Kiến trúc 10 tháng được cấp 01 chứng chỉ nghề. Phần thực tập tại doanh nghiệp kéo dài 2 tháng và chỉ được hỗ trợ ở khu vực Hà Nội. AWE có một cơ sở học trực tiếp tại Tòa nhà Xuân Mai, Tô Hiệu, Hà Đông, Hà Nội; học viên ở xa có thể học online qua Zoom.
3.4 Muốn thiết kế bên trong ngôi nhà thì cân nhắc Nội thất
Cũng có người làm xây dựng nhận ra việc mình thích là bố trí công năng bên trong, chọn vật liệu hoàn thiện, đồ đạc, ánh sáng cho từng phòng, chứ không phải hình khối và mặt đứng của cả ngôi nhà. Trước khi chọn, hãy đọc bài sự khác biệt giữa kiến trúc và nội thất. Nếu nghiêng về nội thất, lộ trình học thiết kế nội thất buổi tối 10 tháng cũng học Thứ 2-4-6 hoặc Thứ 3-5-7, ca 18h30–21h15; tốt nghiệp được cấp 01 chứng chỉ nghề và có 2 tháng thực tập tại doanh nghiệp.
Tự học thiết kế kiến trúc ở nhà giúp bạn hiểu nghề và biết mình hợp với phần nào; muốn tự làm ra một bộ hồ sơ thiết kế nhà ở thì cần học có lộ trình và có người chữa bài. Nếu bạn đang làm kỹ thuật xây dựng và muốn chuyển sang thiết kế, hãy để lại thông tin trên trang khóa học kiến trúc 10 tháng buổi tối để AWE tư vấn lộ trình hợp với lịch làm việc của bạn, và xem trước đồ án học viên để biết cuối khóa học viên làm ra những gì.